Trudno sobie dziś wy­obrazić życie bez bankomatów nawet osobom, które doskonale pamiętają czasy bez tych urządzeń – na świecie pierwszy automat do wypłaty gotówki pojawił się w latach sześć­dziesiątych minionego wieku, a w Polsce – trzydzieści lat temu. Na początku urządzenie to miało umożliwić wyłącznie wypłatę gotówki bez konieczności oczekiwania na zrealizowanie operacji w okienku „murowanego banku”.

Jednak ideą, która od samego początku kierowała jego konstruktorami, była chęć zastąpienia tradycyjnego banku w jak największym zakresie. Dziś jej realizacja jest daleko zaawansowana, bowiem bankomaty mają wiele innych funkcji umożliwiających (lub zastępujących) obrót tradycyjną gotówką, włącznie z „działaniem w drugą stronę”, a więc nie tylko korzystaniem ze środków dostępnych na bankowym koncie, ale też jego zasilaniem, zwłaszcza w formie wpłaty gotówki.

Trzeba też wiedzieć, że nowa idea, która przyświeca prekursorom zmian w bankowości, wiąże się z telefonem komórkowym, który zwolni nas z chodzenia do bankomatu – nawet jeśli jest on dostępny dziś już niemal za rogiem. Trudno jednak sobie wyobrazić – przynajmniej obecnie – by rozwiązał on kwestię wpłacania gotówki.

Niemal jak w okienku

A z gotówką wciąż mamy do czynienia. Bowiem nawet jeśli nasze zarobki (emerytury) są przekazywana bezgotówkowo na konto bankowe, to jednak wciąż zdarzają się sytuacje, w których nasze konto bankowe chcemy zasilić gotówką. Dla przykładu: mamy pilne zobowiązanie do uregulowania, a na koncie nie mamy wystarczających środków. By nie tracić czasu na chodzenie do banku –_zwłaszcza że może już być nieczynny – pozyskaną gotówkę możemy o dowolnej porze dnia i nocy wpłacić w bankomacie, który jest wyposażony w funkcję przyjmowania gotówki. Jest to równie proste jak wypłata pieniędzy – potrzebujemy do tego jedynie karty i właściwego numeru PIN. Wpłacona gotówka jest niemal natychmiast zaksięgowana na naszym koncie bankowym. Dzięki temu możemy np. uregulować pilne zobowiązanie, dokonując internetowego przelewu. Albo np. od razu możemy spłacić kartę kredytową. Zresztą wiele bankomatów ma ponadto funkcję tzw. opłato­matu, a więc służy do regulowania opłat za różne zobowiązania.

Oczywiście bankomat z funkcją wpłatomatu nie przyjmie dowolnej liczby banknotów i w ogóle nie przyjmuje bilonu (także nie wydaje reszty). Przedsiębiorcy, którzy przeprowadzają dużą ilość transakcji gotówkowych i niemal codziennie są zmuszeni do wpłaty znacznych kwot, mają do dyspozycji tzw. wrzutnie. Podobnie jak w ban­ko­matach wpłat gotówki dokonują tam przez całą dobę, niezależnie od dnia tygodnia.

Standardem stały się już takie funkcje bankomatów jak możliwość sprawdzenia salda na rachunku oraz kilku ostatnich operacji (łącznie z ich wydrukiem), zmiany PIN, doładowania telefonu czy karty miejskiej.

Bankomaty niektórych banków, np. PKO BP, umożliwią też odbieranie pieniędzy przesłanych klientom banku przekazem Western Union. Posiadacz karty debetowej otrzymuje z banku tzw. numer kontrolny przesyłki. Potwierdza odbiór w bankomacie wyposażonym w taką funkcję –_z pomocą karty, numeru PIN i owego numeru kontrolnego. Suma przekazu jest natychmiast zaksięgowana na jego rachunku. Po zakończeniu operacji odbioru przekazu i ponownym włożeniu karty do bankomatu można dokonać wypłaty pieniędzy. W niektórych bankomatach można też dokonywać wymiany walut.

Poza tym przepustką do skorzystania z bankomatu przestaje być karta. Już teraz gotówkę można wypłacać bez niej, za pomocą dostępnych przez telefon aplikacji w formie kodu czy czeku BLIK.

Bankomat pod kontrolą

Korzystając z bankomatów, musimy pamiętać o zasadach bezpieczeństwa, zwłaszcza o ochronie numeru PIN. Przestępcy nie muszą bowiem uciekać się do kradzieży karty, którą się posługujemy, by nas okraść lub narazić w inny sposób na straty finansowe. Instalują oni w banko­matach specjalne urządzenia, które rejestrują wpisywany przez nas PIN oraz skanują pasek magnetyczny naszej karty. Na tej podstawie produkują fałszywy duplikat karty, dzięki któremu mogą ogołocić nasze konto z wolnych środków lub wykorzystać pełny limit karty kredytowej. By uniknąć takiego niebezpieczeństwa, trzeba zakrywać klawiaturę przy wpisywaniu numeru PIN. A jeszcze przed operacją obejrzeć dokładnie urządzenie. O działalności oszustów świadczą wszelkie nietypowe nakładki na klawiaturę, minikamera nakierowana na nią czy choćby zmieniony kształt lub kolor niektórych jej elementów.

Tomasz Nowak

 

Pamiętaj!

- Nie podawaj nikomu numeru PIN karty ani nie zapisuj go na karcie.

- Dla bezpieczeństwa możesz w prosty sposób w dowolnej chwili zmienić PIN karty.

- Przed wykonaniem operacji w bankomacie sprawdź, czy nie wygląda on podejrzanie.

- Wpisując PIN podczas operacji, osłaniaj klawiaturę bankomatu.

- Sprawdź, jakie dodatkowe funkcje oferują bankomaty, z których najchętniej korzystasz.

 

KONKURS BANKOMANII

Konkursy z atrakcyjnymi nagrodami oraz więcej
informacji o bezpiecznej bankowości znajdziesz na portalu edukacyjnym:  www.bankomania.pkobp.pl

Masz pytania? Napisz na adres:
ekspert@pkobp.pl

 

llBezpieczna gotówka dzięki bankomatom i wpłatomatom

Rozmowa z Małgorzatą Sagan, kierownikiem zespołu w oddziale 1 PKO Banku Polskiego w Ząbkowicach Śląskich

Czy klienci chętnie korzystają z urządzeń samoobsługowych, takich jak bankomat czy wpłatomat?

Tak, nasi klienci często wybierają urządzenia samoobsługowe, ponieważ są proste w obsłudze i bezpieczne. Dzięki nim bez względu na porę dnia możemy wypłacić lub wpłacić nasze pieniądze, które trafiają błyskawicznie na konto. Oszczędzamy cenny czas, a transakcje są bezpłatne.

Urządzenia samoobsługowe dają także inne możliwości. W bankomacie możemy sprawdzić stan konta, wydrukować saldo ostatnich pięciu transakcji, dokonać wypłaty z użyciem telefonu, zmienić PIN do karty czy też doładować telefon komórkowy. Klienci naszego banku, którzy otrzymują przekazy pieniężne nadane w sieci Western Union, mogą odbierać je w ban­ko­ma­tach banku, korzystając z karty do konta osobistego lub walutowego rachunku oszczędnościowego. Należy udać się do najbliższego bankomatu PKO, z menu na ekranie wybrać opcję odbioru przekazu i po podaniu numeru kontrolnego odebrać przekaz, który tym samym zostanie wpłacony na rachunek klienta.

Co zrobić w sytuacji, gdy bankomat zatrzyma kartę płatniczą?

Jeżeli bankomat znajduje się na terenie banku, należy wejść do placówki i zgłosić to pracownikowi. Często zatrzymaną kartę można odzyskać. Aby ją odebrać, należy okazać dowód tożsamości i podpisać odpowiedni dokument poświadczający jej wydanie. Jeżeli stanie się to w obcym bankomacie, zaleca się kontakt ze swoim bankiem w celu zastrzeżenia karty. Można tego dokonać poprzez infolinię banku, gdzie od razu zamawiamy nową kartę po zastrzeżeniu.

Jak ochronić nasze pieniądze przed przestępcami?

Przede wszystkim musimy uważać na tzw. skimming. Polega on na nielegalnym ze­ska­no­wa­niu danych z paska magnetycznego na karcie i wykorzystaniu ich, aby uzyskać dostęp do środków na koncie bankowym jej posiadacza. Osoby, które skradły nasze dane, najczęściej wykorzystują je do płacenia naszymi pieniędzmi w sklepach internetowych. Podchodząc do bankomatu, upewnijmy się, czy w zbyt bliskiej odległości nie znajdują się inne osoby. Należy zakrywać klawiaturę podczas wprowadzania numeru PIN. Sprawdzamy też, czy nie ma na nim zainstalowanych dodatkowych elementów. Jeżeli zauważymy coś niepokojącego, od razu powinniśmy zgłosić to w placówce banku lub na policję.

Z jakich rozwiązań mogą korzystać małe i średnie firmy, jeżeli chodzi o urządzenia samoobsługowe?

Dzięki urządzeniom samo­obsługowym klienci mogą też wpłacać gotówkę. Dotyczy to urządzeń typu wpłatomat. Jest to wygodne dla klientów firmowych. Firmy kończące pracę w godzinach wieczornych często chcą dokonać wpłaty na konto, kiedy placówki bankowe są już zamknięte. Urządzenie przyjmie pieniądze, a wpłacone środki pieniężne znajdą się na koncie klienta. Ciekawym rozwiązaniem jest aplikacja na telefon. Klient, który wybierze takie rozwiązanie, ma możliwość dokonania wypłaty z bankomatu bez użycia karty. Jeżeli ma tylko dostęp do aplikacji IKO, wypłaca gotówkę telefonem komórkowym. Jak to zrobić? Podchodzimy do bankomatu i na jego ekranie wybieramy opcję „Wypłata BLIK”. Bankomat wyświetli następnie formularz do wpisania sześciocyfrowego kodu BLIK. Uruchamiamy aplikację IKO i logujemy się kodem PIN nadanym przy aktywacji IKO. Na ekranie startowym aplikacji będzie widoczny wspomniany kod BLIK, ważny przez dwie minuty. Po wprowadzeniu kodu akceptujemy transakcję w bankomacie, a następnie w aplikacji IKO przyciskiem TAK. Ciekawą propozycją dla klientów indywidualnych i dla firm są także przelewy na numer telefonu. Jest to przydatne dla osób, które prowadzą sklepy internetowe. Aby umożliwić płacącemu transakcję, wystarczy na stronie sklepu umieścić numer telefonu powiązany z aplikacją sprzedawcy.\

Rozmawiał Marcin Hadajek