Ważne
    Jan Miodek: Kwiaty czerwieńsze od malin

    Jan Miodek: Kwiaty czerwieńsze od malin

    Jan Miodek

    Gazeta Wrocławska

    Aktualizacja:

    Gazeta Wrocławska

    Jan Miodek: Kwiaty czerwieńsze od malin

    ©Mikołaj Nowacki

    Wszyscy jesteśmy tylko ludźmi, wszyscy popełniamy więc takie czy inne błędy, w tym - oczywiście - językowe. Staram się więc bardzo, by w swojej pracy zawodowej (a odbierany przecież jestem powszechnie jako człowiek od walki z błędami) nie popaść w ton oskarżycielsko-mentorski. Trudno mi przecież pohamować irytację, gdy skarżą mi się ludzie na krzywdę własnych dzieci, skarconych w szkole nawet oceną niedostateczną za... formę najpoprawniejszą w świecie. Zdarzenia te układają się na ogół w zwarte bloki tematyczne.
    Jan Miodek: Kwiaty czerwieńsze od malin

    ©Mikołaj Nowacki

    Pierwszy z nich to formy stopnia wyższego i najwyższego przymiotników. Coraz więcej osób boi się postaci syntetycznych w rodzaju popularny - popularniejszy - najpopularniejszy, wygodny - wygodniejszy - najwygodniejszy czy zjadliwy - zjadliwszy - najzjadliwszy, przywołując bezpieczniejsze w ich odczuciu konstrukcje opisowe bardziej popularny - najbardziej popularny, bardziej wygodny - najbardziej wygodny, bardziej zjadliwy - najbardziej zjadliwy. Ulegają tej fleksyjnej tendencji nauczyciele i na przykład piętnują uczniów za stopniowanie czerwony - czerwieńszy - najczerwieńszy ("Będą żołnierze śpiewali o tym, jak pięknie zakwitają kwiaty czerwieńsze od malin" - fragment pięknej piosenki "Po ten kwiat czerwony" ze słowami Bronisława Broka i muzyką Jerzego Wasowskiego; wykonywali ją przed laty Urszula Sipińska i grupa skifflowa "No to co" z Piotrem Janczerskim).
    Tymczasem jest ono bezdyskusyjnie poprawne, tak zresztą jak i żółty - żółtszy - najżółtszy, zielony - zieleńszy - najzieleńszy czy biały - bielszy - najbielszy ("Ponad śnieg bielszym się stanę" - tytuł jednego z utworów Stefana Żeromskiego), że przywołam inne przymiotniki - określenia kolorów.

    Drugą grupę postaci fleksyjnych, do których awersję czuje coraz większa liczba użytkowników polszczyzny, stanowią wołacze z końcówkami. Przeciętny polski dziennikarz nie zwróci się więc do koleżanki czy kolegi za pomocą form typu Piotrze!, Marcinie!, Pawle!, Adamie!, Justyno!, Doroto! Agnieszko!, tylko wybiera mianownikowe brzmienia Piotr!, Marcin!, Paweł!, Adam!, Justyna!, Dorota!, Agnieszka! Jak mi doniesiono, takiego zwracania się do dzieci wręcz żądają od nauczycieli rodzice dzieci jednej ze szkół dolnośląskich. Za to poloniści uznają za błędne najpoprawniejsze w świecie wołacze koniu!, byku!, krowo!, świnio!, człowieku! (albo - coraz rzadziej - człowiecze!), wujku!, zmieniając je na serię o, koń!, o, krowa!, o, człowiek!, o, wujek!

    Wreszcie - gorąco proszę nauczycieli, by pozwalali uczniom mówić o dużej literze. Wprowadzona przed paroma laty w podręcznikowo-słownikowy obieg wielka litera to jakieś leksykalno-stylistyczne nieporozumienie! Przymiotnik wielki jest przecież nacechowany stylistycznie i tym się różni od neutralnego emocjonalnie wariantu duży (wielkie nieszczęście, wielkie chłopisko, wielki dom, wielkie gmaszysko, wielka baba). Czy takiej ekspresji jak w przywołanych przykładach z formą wielki wymaga litera? - Po stokroć nie!!! Niech więc przeciwieństwem litery małej pozostanie litera duża.

    Czytaj także

      Komentarze (2)

      Dodajesz komentarz jako: Gość

      Dodając komentarz, akceptujesz regulamin forum

      Liczba znaków do wpisania:

      zaloguj się

      Autor komentarza nie dodał zdjęcia
      Błąd?

      Soy (gość)

      Zgłoś naruszenie treści

      A czy powielanie znaków jak wykrzyknik czy znak zapytania jest prawidłowe? Artykuł stawia na poprawność, a to chyba błąd. (przedostatnie zdanie)

      Autor komentarza nie dodał zdjęcia
      Popieram

      Magda (gość)

      Zgłoś naruszenie treści

      Moja córka ciągle w szkole jest poprawiana, gdy mówi o dużej literze. Muszę pokazać ten artykuł nauczycielce. Córka chodzi do drugiej klasy szkoły podstawowej.

      Najnowsze wiadomości

      Zobacz więcej

      Najczęściej czytane

      Polecane

      Wideo