Menu Region

20 lat temu zmieniono nazwy ulic we Wrocławiu. Karkonoska...

20 lat temu zmieniono nazwy ulic we Wrocławiu. Karkonoska miała być Sezamkową

Data dodania: Ostatnia aktualizacja:

Gazeta Wrocławska

Marcin Rybak

72Komentarze Prześlij Drukuj
20 lat temu zmieniono nazwy ulic we Wrocławiu. Karkonoska miała być Sezamkową

(© fot. Wojtek Wilczyński/archiwum Gazety Wrocławskiej)

Ilu z nas pamięta jeszcze, że dzisiejsza aleja Karkonoska nosiła nazwę Armii Radzieckiej, ulica kardynała Wyszyńskiego była ulicą Józefa Wieczorka, plac Świętego Macieja - placem Fryderyka Engelsa a ulica Krupnicza - ulicą Nowotki? 20 lat temu - w 1992 roku - we Wrocławiu zaczęły obowiązywać nowe nazwy ulic. To wtedy dzisiejsza aleja Karkonoska omal nie została ulicą Sezamkową!
O tym, jak zmieniano nazwy ulic rozmawiamy z Krzysztofem Turkowskim, wiceprezydentem Wrocławia w pierwszej po 1989 roku kadencji wrocławskiego samorządu.

Minęło dwadzieścia lat od akcji zmiany nazw wrocławskich ulic. Jak to przebiegało?
W pierwszej po 1989 roki kadencji Rady Miejskiej powołano komisję nazewnictwa ulic. Na jej czele stanął nieżyjący już dziś prof. Andrzej Jagielski. Zgłaszane były - na przykład przez rady osiedla - różne propozycje. Potem było głosowanie.

To była akcja dekomunizacyjna. Wtedy patronami wrocławskich ulic przestali być tacy bohaterowie poprzedniego ustroju jak Karol Świerczewski.

Nie tylko chodziło o dekomunizację. Moja rodzinna ulica Prałacka została zmieniona na kardynała Augusta Hlonda, choć ja tego bardzo żałuję. Hlond mógł dostać godniejszą ulicę. Chcieliśmy też wyróżnić ważne postacie z historii Wrocławia. W latach PRL gmach Komitetu Wojewódzkiego Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej mieścił się przy placu Dąbrowszczaków. My oddaliśmy go Maxowi Bornowi, wybitnemu fizykowi, nobliście związanemu z Wrocławiem. Żałuję, że nie znaleźliśmy żadnego placyku dla Alzheimera, który też pracował we Wrocławiu. Zabrakło nam poczucia humoru.

Były spory?
Pamiętam, że padła propozycja, by ulicę Armii Radzieckiej (dziś aleja Karkonoska - przyp. red.) zmienić na Sezamkową. Niewielką ilością głosów wygrała jednak Karkonoska. Tam jest ośrodek Telewizji Polskiej a ulica Sezamkowa to był popularny wówczas amerykański program dla dzieci. Telewizja byłaby przy Sezamkowej. Plac Młodej Gwardii zmieniono na Ludomira Różyckiego, choć były też propozycje by był to plac Beethovena. Była też dyskusja wokół ulicy Adama Próchnika. Ostatecznie zmieniono ją na Gajowicka, choć ja osobiście tego żałuję. Próchnik nie był komunistą, tylko działaczem socjalistycznym. Przy tym wybitnym historykiem. Niestety przepadł.

Jak nowe nazwy się przyjęły?
Dość szybko. W ciągu kilkunastu miesięcy i bez problemu. Cała akcja dotyczyła najwyżej kilkudziesięciu ulic i nie wzbudziła większych protestów.

Oto dawne i obecne nazwy wrocławskich ulic
Karola Świerczewskiego - Marszałka Józefa Piłsudskiego
plac PKWN - plac Legionów
Armii Radzieckiej - Karkonoska
Mariana Buczka - Henryka Probusa
pl. Fryderyka Engelsa - plac Świętego Macieja
Małgorzaty Fornalskiej - Lotomska
Maksyma Gorkiego - Macieja Miechowity
Marcelego Nowotki - Krupnicza
Przodowników Pracy - gen. Józefa Hallera
Przyjaźni Polsko-Radzieckiej - Przyjaźni
Hanki Sawickiej - Oskara Minkowskiego
Józefa Wieczorka - kardynała Stefana Wyszyńskiego
Klary Zetkin - Ignacego Daszyńskiego
Józefa Czechowskiego - Alfreda Nobla
plac Karola Marksa - plac Strzelecki
Juliusza i Ethel Rosenbergów - Parkowa
Obrońców Pokoju - Świętego Wincentego
Wincentego Pstrowskiego - Fabryczna
Józefa Niedzielskiego - Henryka Brodatego
Józefa Lewartowskiego - Henryka Arctowsiego
Pawła Findera - Karola Lipińskiego
Alfreda Lampego - Walerego Sławka
Luchana Szenwalda - Józefa Becka
Juliusza Fucika - Jana Palacha
Adolfa Warskiego - gen. Tadeusza Bora-Komorowskiego
Michała Żymierskiego - gen. Leopolda Okulickiego
Juliana Marchlewskiego - mjr Jana Piwnika-Ponurego
Antoniego Makarenki - gen. Stanisława Kopańskiego
Nikosa Belojannisa - Samborska
Ilii Erenburga - Stryjska
Feliksa Kona - Tarnopolska
Karola Liebknechta - Stanisławowska
Gamala Nasera - Pińska
Mikołaja Ostrowskiego - Krzemieniecka, Aleksandra Ostrowskiego
Władysława Hibnera - Pakistańska
Władysława Kniewskiego - Nepalska
Henryka Rutkowskiego - Afgańska
22 lipca - Ignacego Mościckiego
Jerzego Rynga - Dróżnicza
Bronisława Wesołowskiego - Jana Wesołowskiego
Juliana Bruna - Pawła Jasienicy
Iwana Koniewa - gen. Romana Abrahama
Iwana Miczurina - Tadeusza Kutrzeby
Stanisława Popławskiego - gen. Kazimierza Sosnkowskiego
Wandy Wasilewskiej - admir. Józefa Unruga
Róży Luksemburg - gen. Stefana Grota-Roweckiego
Proletariacka - Armii Krajowej
Radziecka - Estońska
Władysława Andrzejczaka - Darowska
Bierutowicka - Przesiecka
Teodora Duracza - Witolda Taszyckiego
Antoniego Galińskiego - Kobierzycka
Krajowej Rady Narodowej - Piernikowa
Braci Steczyńskich - Marcepanowa
Juliana Leńskiego - Gimnazjalna
Patrice Lumumby - Marcina Bukowskiego
Tadeusza Ślężaka - Anioła Ślązaka
Stefana Martyki - Teodora Parnickiego
Michała Szyszki - Morawska
Anastazji Milewskiej - Józefa Lielniaka
Stanisława Ulanowskiego - Bolesława Ulanowskiego
Adama Próchnika - Gajowicka
pl. Dąbrowszczaków - bulwar prof.Józefa Zwierzyckiego i pl. Maxa Borna
Młodej Gwardii - Ludomira Różyckiego



Reklama
72

Komentarze

zwiń wszystkie wątki najnowsze najstarsze

Dodajesz jako: Gość

Ilość znaków do wpisania:

Dodając komentarz, akceptujesz regulamin forum

zaloguj się

Zmienić Rynek na Ranczo Dutkiewicza

+39 / -10

Autor komentarza nie dodał zdjęcia

a (gość)  •

Tamte zmiany już minęły. teraz z duchem czasu trzeba honorowac współczesnych bohaterów zbiorowej świadomości.

pl. Jana Pawła II na pl. Złotoustego Czumy, aleję Śląska na Magika Wojtasa

odpowiedzi (0)

skomentuj

Jakoś demokratyczny Zachód nie ma tego problemu...

+27 / -15

Autor komentarza nie dodał zdjęcia

Są ważniejsze sprawy (gość)  •

ul. Lenina, pl. Stalingrad? Jakoś np. Francja, czy Włochy nie mają tego problemu, że zamiast pl. 1-go Maja ma być pl. Jana Pawła II. (en.wikipedia.org/wiki/List_of_places_named_after_Vladimir_Lenin#France en.wikipedia.org/wiki/List_of_places_named_after_Joseph_Stalin#Western_Europe)

Te kraje nie mają też wielu innych problemów, jakie ma Polska.

skomentuj

problemy maja ...

+14 / -28

Autor komentarza nie dodał zdjęcia

latawiec (gość)  •

We Wloszech i Francji nie maja z tym problemow bo tam w dalszym ciagu kwitnie komuna. Problemow nie maja jak my ale maja inne jak np. pol Paryza to Aftyka, ktora zada akceptacji prawa islamskiego. Chyba juz wole nasze problemy z nazwami ulic.

odpowiedzi (0)

skomentuj

Róża Luxsemburg

+53 / -21

Autor komentarza nie dodał zdjęcia

Aborygen (gość)  •

A ja i tak poruszam się po Wrocławiu według starych nazw ulic.Do celu zawsze dojdę.Na zadawanie mi pytania ,jak trafić odpowiadam po staremu.Nie kaman jego problem.

odpowiedzi (0)

skomentuj

"Ilu z nas pamięta jeszcze"

+47 / -23

Autor komentarza nie dodał zdjęcia

podatnik (gość)  •

Nie pamiętają jedynie dzieci i młodzież, przecież 20 lat to nie zamierzchła przeszłość.
Jakiś idiota pisał ten artykuł, albo przyjezdny, czyli "prawdziwy wrocławianin" od kilku lat.

odpowiedzi (0)

skomentuj

Most Grunwaldzki to Kaiserbrücke!

+60 / -33

Autor komentarza nie dodał zdjęcia

tom (gość)  •

Plac Grunwaldzki to Kürfirstenstrasse , Most Sczytnicki to Adolf Hitler Brücke

odpowiedzi (0)

skomentuj

Zmiany nazw ulic w 1965 roku

+54 / -17

Autor komentarza nie dodał zdjęcia

Czesław H. (gość)  •

Byłem studentem Politechniki Wrocławskiej. Pewnego dnia w październiku 1956 mieliśmy zajęcia przy Wybrzeżu Wyspiańskiego. Zajęcia się nie odbyły i poproszono nas o przejście na plac pomiędzy ulicą a rzeką. Myśleliśmy, że będzie to wiec jakich wiele. Okazało się, że był to wiec poparcia przemian politycznych, jakie nadchodziły. Po wiecu poszliśmy w pochodzie przez most Grunwaldzki pod gmach poczty, gdzie na dachu były zainstalowane anteny zagłuszające zachodnie rozgłośnie, tam skandowaliśmy „Przestać głuszyć”, „Uwolnić Wyszyńskiego”, „Oddać Lwów i Wilno”. Następnie pochód przeszedł do Rynku i dalej ul. Stalingradzką (obecnie Świdnicką) w stronę Dworca Głównego. Część pochodu poszła w stronę ulicy Stalina (obecnie Jedności Narodowej). Na całej trasie skandowano hasła, a z okien okolicznych budynków rozlegały się okrzyki „Brawo studenci”. Na ulicy Stalingradzkiej i Stalina pozrywano tabliczki z nazwami ulic. Naprzeciw gmachu Opery Wrocławskiej znajdował się budynek Towarzystwa Przyjaźni Polsko - Radzieckiej. Uczestnicy pochodu podpalili czerwone flagi i zniszczyli gabloty stojące przed budynkiem. Zniszczono również gabloty propagandowe stojące przed Dworcem Głównym.

skomentuj

Jednosci narodowej

+31 / -11

Autor komentarza nie dodał zdjęcia

MIrek (gość)  •

Pomiedzy Jednosci narodowej a stalina , przez 3 - 4 miesiecy nazywala sie "Bochaterow Wegierskich"

odpowiedzi (0)

skomentuj

gardło sobie zdarłam

+64 / -13

Autor komentarza nie dodał zdjęcia

stara wrocławianka (gość)  •

krzycząc "Rokossowski do domu". A pamięta Pan tę płonącą pochodnię na samym szczycie Mostu Grunwaldzkiego?

odpowiedzi (0)

skomentuj

no wlasnie

+50 / -28

Autor komentarza nie dodał zdjęcia

Latawiec (gość)  •

Pl. Dominikanski to pl. Dzierzynskiego, Pl. JPII to 1-go Maja, a Pl. Solidarnosci to dawny Pl. Czerwony. Wlasnie nie wiem dlaczego zapomniano zmienic Zaporoska na Sudecka. Druga sprawa to nie wiem dlaczego w W-wie moze byc jedna nazwa ulicy przez cala jej dlugosc np. Pulawska, a we W-wiu dzieli je sie na mniejsze czesci. Przeciez Legnicka, Kosmonautow, Sredzka to jedna ulica, tak samo Borowska i Grota czy Hubska, Bardzka itd.

skomentuj

Przyznam się,

+40 / -18

Autor komentarza nie dodał zdjęcia

masza (gość)  •

że nie rozumiem stanu ducha i umysłu pewnej grupy internautów. Negowanie za pomocą minusów oczywistej oczywistości jak to, że pl. Dominikański nosił dawniej nazwę pl. Dzierżyńskiego, chyba o czymś świadczy. To tak na marginesie całej dzisiejszej wymiany poglądów.

odpowiedzi (0)

skomentuj

zależy jak głęboko sięgnie sie w przeszłość

+24 / -17

Autor komentarza nie dodał zdjęcia

wrocławianiN (gość)  •

A jeszcze dawniej był placem Dominikańśkim ale trzeba przyznać,że mniejszym

odpowiedzi (0)

skomentuj

pl. Dominikański?

+64 / -41

Autor komentarza nie dodał zdjęcia

ofv (gość)  •

wydaje mi sie że pl. DOminikański też nosił inną nazwę ale nie mogę sobie przypomnieć...

odpowiedzi (0)

skomentuj

To była dobra decyzja

+58 / -47

Autor komentarza nie dodał zdjęcia

tert (gość)  •

szkoda że pozostawiono ulicę Komuny Paryskiej (pierwsza rewolucja komunistyczna w Europie) oraz ulicę Tadeusza Boya-Zeleńskiego (sowieckiego kolaboranta ze Lwowa) A w sąsiedniej gminie Siechnice nadal straszą ulice Świerczewskiego, Zymierskiego a nawet Gierka. Były próby zmian ale mieszkający tam emerytowani UBole nie dali. Poprzedni szef gminy sam wywodził sie z tego srodowiska i nawet nie brał się za to. Nowy szef to młodziak bez j....ikry który chce kazdemu się podobać i czeka jak to stare tałatajstwo UBeckie zabierze się do diabła...........

skomentuj

histeryk

+45 / -33

Autor komentarza nie dodał zdjęcia

Kapitan Sowa na tropie (gość)  •

chopie, uważaj, bo z nienawiści pęknie ci coś w móżdżku i zostaniesz pierwszą bezimienną ofiarą tego forum!

odpowiedzi (0)

skomentuj

Kapitan ma się rozumieć z SB

+61 / -22

Autor komentarza nie dodał zdjęcia

lator (gość)  •

zmniejszyli ci dziadu czerwony emeryturę i skomlisz, powinni zabrać całkowicie i kazać odpracować wszytko co ukradłeś przez okres tzw. PRL i potem co dostałeś od swoich ofiar siepaczu

odpowiedzi (0)

skomentuj

mongolski balet

+17 / -25

Autor komentarza nie dodał zdjęcia

Leontio (gość)  •

Lator, choryś, człeku marny, choryś...

odpowiedzi (0)

skomentuj

te twoje"tałatajstwo"

+31 / -16

Autor komentarza nie dodał zdjęcia

az (gość)  •

to może być twoja babka, dziadek, matka lub ojciec. Zastanów się co piszesz!!!! Dla wielu gen. Koniew był większym bohaterem niż ge. Abraham!!!

odpowiedzi (0)

skomentuj

Koniew?

+53 / -23

Autor komentarza nie dodał zdjęcia

tert (gość)  •

Koniew był zbrodniarzem winnym szafowaniem krwią żołnierzy oraz masowym ludobójcą szafującym karą śmierci. A co moich babek i dziadków to dla nich Koniewy i Swierczewskie byli ZBRODNIARZAMI takimi jak Guderian czy Kiszczak

odpowiedzi (0)

skomentuj

dlaczego w artykułach jest zawsze pełno błędów?

+61 / -30

Autor komentarza nie dodał zdjęcia

karta (gość)  •

we Wrocławiu nie ma ul. Lotomskiej, jest za to Litomska. Piwnik-Ponury to nie podwójne nazwisko, wystarczy zajrzeć wyszukać w google i zobaczyć o co chodzi...
Następne: ul. Józefa Lielniaka? Zastanówcie się, co piszecie... a wiadomo, że literówki się zdarzają, jesteśmy, tylko ludźmi,, ale czyta się i sprawdz to, co się tworzy... pozdrawiam i bez ukłonów

odpowiedzi (0)

skomentuj
1 3 4 »
Reklama
Reklama